Kış Hastalıklarından Korunmak Elinizde

K

KIŞ HASTALIKLARINDAN KORUNMAK ELİNİZDE
(Üst Solunum Yolları Enfeksiyonları)
     İnsanların kapalı alanlarda bulunma eğilimlerinin arttığı dönemlerde ve özellikle kış mevsiminde Soğuk Algınlığı, Faranjit, Nezle, Grip, Sinüzit, Orta Kulak İltihabı gibi sağlık sorunlarının görülme sıklığı artmaktadır. Kış aylarında en sık görülen hastalıklarından olan Üst Solunum Yolu Enfeksiyonu’nda birçok etken mevcuttur. Bu dönemlerde en sık görülen enfeksiyon etkeni virüsler olmakla birlikte, diğer bir etken grubu da virüsle enfekte bünyenin zayıf düşmesiyle etkili olabilen bakterilerdir.
     Üst Solunum Yolu Enfeksiyonları’nın en yaygın bilinen ve görülen şekli nezle ve griptir. Kış aylarında insanların kapalı mekânlarda beraber bulunmaları, herkesin bir arada olması, enfeksiyonu olan bir kişinin diğerlerine de enfeksiyonu damlacık yoluyla veya ortak kullanılan eşyalardan bulaştırması olasılığını arttırmaktadır. Sigara içilmiş kapalı ortamlarda, toplu taşıma araçlarında bulunmanın sıklığının artması da enfeksiyonun yayılmasını kolaylaştırır.
     Üst Solunum Yolu Hastalıkları’na maruz kalma ve etkilenmede çeşitli risk faktörleri vardır. Bazı insanlar diğerlerinden daha fazla tehlike altındadır. Bu hastalıklarda risk faktörleri; doğuştan alerjik yapılı bir bünyeye sahip olmak veya anatomik birtakım zorlukları barındırıyor olmakla alakalıdır. Burun kemiğinde eğrilik varsa, devamlı ağızdan nefes alıp vermek zorunda kalındığından, Üst Solunum Yolu Enfeksiyonu’na maruz kalma olasılığı da artabilmektedir. Kişi eğer sigara içiyorsa, düzensiz bir yaşantıyı benimsemişse, risk faktörleri daha da artmaktadır. Düzensiz uyku alışkanlığı, yemek düzeninde bozukluk, stresli bir yaşam şekli de üst solunum yolu enfeksiyonlarına yakalanmayı son derece arttıran durumlardandır. Stresi yüksek kişiler, diğer kişilere göre daha sık enfeksiyona yakalanabilirler; strese bağlı vücut direnci düşebilir. Bu durumu, stresli hallerde dudağımızda uçuk çıkmasıyla örnekleyebiliriz. Üst Solunum Yolu Enfeksiyonu’na maruz kalan ve enfekte olan kişilerde 2 ila 4 gün içinde gelişen halsizlik, burunda kaşınma, boğazda yanma, yutkunma zorluğuna eşlik eden burun akıntısı, hapşırma, öksürük, ishal gibi durumlar görülebilir. Bu şikâyetlerin ortaya çıktığı bir hastada iyi bir inceleme yapmadan üst solunum yolu enfeksiyonu tanısı koymak, altta yatan daha ağır bir hastalığın gözden kaçmasına sebep olabilir. Bu nedenle hastanın muhakkak uzman bir doktor tarafından muayene edilmesi gerekir.
     Kendisini sınırlayan bir enfeksiyon olmasına rağmen Üst Solunum Yolu Enfeksiyonları, iş yerinde diğer insanlara bulaşarak iş gücü kaybına da sebep olmakta ve çalışanlar arasında yayılarak, iş yeri verimini genel olarak düşürmektedir. Bu tür nedenlerle sanıldığından çok daha önemli bir sağlık sorunudur. Bu tip hastalıkların en sık etkeni olan virüsler, salgınlara yol açıp dirençli viral şekiller oluşturdukları durumlarda, dünyanın güncel sağlık tehditlerinden biri halini alabilirler. Bu vakalardan biri olan Kuş Gribi, bu duruma örnek olarak verilebilir.
     Üst Solunum Yolu Enfeksiyonları’ndan korunma; düzgün yaşam, iyi beslenme, iyi dinlenme, spor yapma ile vücut direncini yüksek tutmak ve hücre dayanıklığını arttıran antioksidan vitaminlerinin başında gelen B-C-E vitaminlerini almakla sağlanabilir. Üst Solunum yolu Enfeksiyonları’nın bulaşmasının engellenmesinde; özellikle el yıkamanın temasla bulaşmayı önlemesi bakımından büyük önemi vardır. Bu yüzden sık sık el yıkamayı bir alışkanlık haline getirirsek, üst solunum yolu enfeksiyonlarının büyük ölçüde önüne geçmiş oluruz.
     Üst Solunum Yolu Enfeksiyonu ataklarında en sık karşılaşılan etken viral sebeplerdir. Bu nedenle hastanın bakteriyel bir etkenle ikinci kez enfekte olduğunu düşündürecek bulgular olmadıkça, hastaya antibiyotik vermemek gerekir. Hatta bu durumu alışkanlık haline getirip ağrı kesici alır gibi antibiyotik alınması, vücuttaki bakteri florasının dirençli bakterilerce toplanmasına sebep olabilir.
     Hastaların izole edilmeleri, çok kolay bulaşan bu enfeksiyonların kontrolü açısından çok önemlidir. Bu amaçla burun ve ağzı kapatacak maske kullanılması, kalabalık ortamlarda çalışan kişiler için etkili bir koruma yöntemidir. Çocuk hastaların, zorunlu kalmadıkça evden çıkmayıp dinlenmeleri de özellikle okul, kreş gibi kalabalık ortamlarda enfeksiyonun kontrolünü sağlayacaktır.
     Kronik sağlık sorunları, başka ağır hastalıkları olanların veya belli bir yaşın üstünde olan kişilerin Üst Solunum Yolu Enfeksiyonu’ndan daha iyi korunması gerekir. Kronik sağlık sorunu olan kişilerde ve bağışıklık sistemi gelişmekte olan çocuklarda her yıl bahar aylarının başında grip aşısının yapılmasını öneriyoruz.
(Prof.Dr. Bülent Gürsel–Kulak Burun Boğaz Hastalıkları uzmanı)

Yazar hakkında

Yorum Ekle

Yazan: Yılmaz