Çocuk Yetiştirmenin Kuralları

Ç

     Dünyada genelde üç tür ebeveyn tipi bulunur: Birincisi, kendi anne babasından gördüğü şekilde çocuk yetiştirenler, ikincisi kendi büyütülme şeklinden memnun olmadığı için anne babasının tam tersi davrananlar, üçüncüsü ise sürekli çocuk yetiştirme konusunda okuyan, kendini geliştiren anne babalar. Elbette ki, her ailenin isteği, kendine güvenen, başarılı, mutlu bir çocuk yetiştirmektir.
     Sistemin eksikleri, ailenin bilinçsizliği, öğretmenlerin tutumları, çocukların yaşamlarını ve ruh sağlığını son derece etkiler. Okul başarısının, yaşam başarısıyla eş görülmesi sebebiyle çocukta herhangi bir konuda başarısızlık durumunun ortaya çıkması, çocuğu ve aileyi olumsuz etkileyebilir. Hatta bazı zamanlarda aile içi ilişkileri bile etkileyecek boyutlara ulaşabilir. Bazı ebeveynler kendilerinde olmayan ama çocuğunda olmasını istediği özellikler için, çocuğun o konularda kendini geliştirmesini ister. Hatta bu isteği, kendileri planlayıp, çocuğa uyması gereken kurallar olarak belirlerler. Bazı durumlarda çocuğunun böyle bir hayat isteyip istemediğini düşünmeden dayattıkları planlarla çocuğun geleceğini etkilerler.
     Ona Alternatifler Sunun
     Çoğu çocuk öfke krizlerine girer. Bunun nedeni, istediklerinin yapılmasıdır. Bu durumu 1 yaş gibi erken bir dönemden itibaren kendisine sunmaya başlamanız problemlerin ortaya çıkmasını engelleyebilir. Örnek vermek gerekirse; çocuğunuz yüksek yerlere tırmanmak istiyorsa, onu oradan alıp dikkatini bir oyuncağa çekebilirsiniz. Böylece, bu durum tekrarlandığında bilinçaltında yüksek yerlere tırmanmaması gerektiğinin farkına varacaktır.
     Önce Siz Mutlu Olun
     Eğer siz mutsuz ve depresif olursanız çocuğunuz da bundan etkilenir ve diğer çocuklara göre çok daha fazla davranış bozuklukları sergiler. Bu nedenle ebeveynlerin daha mutlu bir çocuk yetiştirebilmeleri için önce kendilerinin mutluluğunu önemsemeleri ve bunun için çaba göstermeleri gerekir.
     Çocuğunuzun Güçlü Olduğu Yönlere Önem Verin
     Çocuğunuzun hangi alanlara ilgi duyduğuna önem verin. Böylece bu alanlarda ilerlemelerine yardımcı ve destek olabilirsiniz. Çocuğunuzun olumlu özelliklerine önem vermeniz, sizin de onu tanıma fırsatına sahip olmanızı sağlar. Çocuğun özelliklerine göre sözel-dil, matematik, doğa, beden kullanımı, içsel zeka, sanatsal yetenekler ve müzik yeteneği gibi alanlara ayırarak gözlemlerinizi bu başlıklar altında sıralayın. Hangi alanda daha çok olumlu beceri sıralayabildiyseniz çocuğunuzu bu alanlarda geliştirip ona fırsatlar tanımalısınız.
     Nedenlerinizi açıklayın
     Çocuğa nedenlerini anlatmadan kural koyduğunuzda çok etkili sonuçlar vermez. Bu nedenle ona koyduğunuz kuralların arkasındaki nedenleri basit bir şekilde açıklamaya çalışın. Şekeri çok seven bir çocuğa “Çok şeker yeme” demek faydalı olmaz. Bunun yerine, “Çok fazla şekerli yiyecekler yemek dişlerine ve midene zarar verebilir” ya da “Diğer besinler kadar yararlı değil, bu nedenle günde bir kereden fazla yememelisin” gibi basit açıklamalarla nedenlerini ona söyleyebilirsiniz.
     İletişimin Gücünü Çocuğunuza Öğretin
     İletişim kurmak sosyalleşmenin temelini oluşturur. Bu iletişimi ilk önce öğretecek olanlar da ailelerdir. Sosyal öğrenme yoluyla da öğrenilebilen iletişimi önce aileler vermelidir ki çocuğun bu konuda desteklenme süreci daha sağlıklı ve olumlu bir şekilde ilerlesin.
     Övmenin Düzeyini İyi Tespit Edin
     Ebeveynler, çocuklarına ya çok kızar ya da onları çok över. Bu çok normal gibi görünse de, bir orta yolun bulunması gerekir. Çocuğunuzun kurallara uymasını ve ondan beklenen şekilde davranmasını takdir etmeniz ona moral verir. Böylece çocuğunuz hangi davranışının övüldüğünün bilincine varır ve o davranışı devam ettirme konusunda motive olur.
     Çocuğunuza Örnek Olun
     Çocuğunuzun kurallara uymasını istiyorsanız, sizin de kurallara uymanız gerekir. Sinirlendiğinizde bağırıp çağırmanız, yemek seçmeniz gibi davranışlar çocuğunuza iyi bir örnek olmanızı engeller. Bu nedenle koyduğunuz ortak kurallara uymanız, çocuğunuzun da bu kurallara uymasını sağlar.
     İyimserliği Ona Öğretin
     Çocuğunuza iyimserliği öğretmeniz daha mutlu bir insan yetiştirmenizi sağlar. Olumsuz olaylar karşısında iyimser olan insanlar her zaman daha hayat dolu ve çözüm odaklı olurlar. Bu nedenle çocuğunuza bu düşünce şeklini öğretmeniz hem sizin hem çocuğunuzun hayatını olumlu yönde etkiler.
     Çocuğunuzla Oyun Oynamaya Özen Gösterin
     Çocuğunuz ile geçirdiğiniz oyun zamanı, onun zihinsel ve duygusal gelişimlerinde önemli rol oynar. Bu sebeple çocuğunuzla oyun oynamaya zaman ayırmanız gerekir. Hem onunla paylaştığınız bu zaman dilimi, aranızdaki bağı da güçlendirmeye katkı sağlayacaktır.
     Koruma ve Güvenliğin Öneminin Farkına Varın
     Çocuğunuzu korumak için gerekli önlemleri almanız gerekir. Onun dahil olduğu aktivitelerin neler olduğunu, nerelere kimlerle gittiğini bilmeniz büyük önem taşır. Ama aşırı koruyucu ailelerin çocuğun gözünde baskıcı bir tutum sergilediklerini de unutmamalısınız. Bu konuda aşırıya kaçan ebeveynlerin çocuklarıyla olan ilişkileri bozulmaya başlar, bu nedenle biraz dikkatli olmak gerekir.
     Gerekiyorsa Ceza Vermekten Korkmayın
     Çocuğunuz her ne yaptıysanız yine de uslu durmuyor ve kendine zarar veriyorsa, ona ceza vermekten çekinmeyin. Ama bunu yaparken acımasız aile olmaktan kaçının. Haklarını süreli olarak elinden almak, çocuk için ceza olarak yeterince adil ve faydalı olacaktır.

Yazar hakkında

Yorum Ekle

Yazan: Sevgi