İstihbarat Notları (Şiddet ve Siyasal Şiddet)
İstihbarat Notları (Şiddet ve Siyasal Şiddet)

İstihbarat Notları (Şiddet ve Siyasal Şiddet)

* Şiddet; zor kullanmadır. (Vücut, el, yumruk ve hatta sözle uygulanabilir)
* Silahlı şiddet; ip, sopa, bıçak, patlayıcı, ateşli silah vb. silahları kullanarak yapılan eylemdir. (Silahın nasıl tanımlandığına bağlıdır. Örneğin; Tutsi ve Hutsilerin çoğu taş ve sopalarla bilinçsizce öldürülmüştür) Nedenli ve nedensiz olabildiği gibi, bilinçli ve bilinçsiz de olabilir. İnsanların günlük yaşamlarında rastlantısal da olabilir.
* Adi şiddet; planlı, rastlantısal, bireyi veya birkaç kişiyi hedef alan, genellikle fiziki zararı hedefleyen şiddettir.
* Siyasal şiddet; hükümeti değiştirmek, yönetimi ve kaynakları paylaşmak, devleti yıkmak ve yenisini kurmak, kolektif bir hak almak, siyasi bir karara engel olmak ve benzeri siyasal-sosyal-ekonomik amaçlarla uygulanan şiddettir.
* Siyasi bir örgütlenme olan devletin ortaya çıkmasıyla beraber siyasal şiddet ve suçlar da ortaya çıkmış, devletin getirdiği ve koruduğu siyasal düzenin ihlaline yönelik hareketler siyasal şiddet/suç olarak ele alınmıştır. Devletin koruduğu düzene karşı, devletin varlığına karşı işlenen her suç, siyasal suç olarak görülmüştür.
* Diğer taraftan Kant, Montesquieu, Rousseau gibi düşünür ve yazarlar meşru siyasal yönetimlerin niteliğini incelemiş ve meşruluğunu yitiren yönetimlere karşı koymayı “baskıya karşı direnme hakkı” kapsamında değerlendirerek, isyancıların yöneticiye karşı işledikleri suçları adi suçlardan ayırmış ve bu tür fiilleri “direnme hakkı” kapsamında “meşru/haklı fiiller” olarak görmüşlerdir.
* Fransız Devrimi ve sonrasında hâkim olan liberal anlayış, birey haklarını da öne çıkarıp bireyi devlete ve hukuksuzluğa karşı koruduğundan, siyasal suçların işleniş biçimleri de suçun niteliğinin belirlenmesinde önemli olmuş ve siyasal amaçlarla devlete karşı işlense bile sivillere zarar veren suçlar, siyasal suça getirilen ayrıcalıklardan yararlandırılmamıştır.
* Sanayi Devrimi ile beraber işçi sınıfının ortaya çıkması ve sınıf çatışmasının başlaması önemli bir aşamadır. Bu dönemde, önceleri işçilerin makineleri kırmaları, fabrika işgalleri şeklînde işlenen suçlar bir süre sonra “devletin işçi sınıfı tarafından ele geçirilmesi” fikrine dönüşünce, bu tür suçlar da siyasal suç olarak algılanmıştır.
* Aynı dönemlerde anarşizm ve Marksizm-Leninizm belirli boyutlarda etkileşim içinde siyasal şiddetin kapsamını genişletmiştir.
* Sonrasında totaliter rejimler, anti-sömürgecilik ve bağımsızlık mücadeleleri, yeni sol dalga, dinsel motifli siyasal şiddet günümüze kadar uzanmıştır. 

(Gelecek yazı: Terör-Terörist-Terörizm)

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir