Migren ve Baş Ağrıları
Migren ve Baş Ağrıları

Migren ve Baş Ağrıları

     Kimi zaman üzüntüden, kimi zaman gürültü ve kalabalıktan, bazen uzun süre aç kalmaktan, daha birçok nedenden başınız ağrıyabilir. Bu şiddetli baş ağrılarını çekerken de acaba migren mi olduk diye endişeye kapılırız. Doç.Dr. Ali kemal Erdemoğlu, bir ağrıya migren ağrısı denilmesi için başlıca şu dört özelliğin gerektiğini belirtiyor: “Migren ağrılarını; tekrarlayıcı, tek taraflı, gözü içine alan ama bireysel farklılıklar gereği farklı yerleşimler de gösterebilen, ışığa, sese karşı aşırı duyarlılık geliştirmeye neden olan, zonklayıcı, basınçlı, kişinin günlük aktivitelerini bozacak şiddette ağrılar olarak tanımlayabiliriz.”
     Migren hastalığı hakkında merak edilen bilgileri veren Doç.Dr. Ali Kemal Erdemoğlu, bu konuda sık sorulan soruları yanıtladı:
     Migren ağrısı kaç saat sürüyor?
     Migren ağrısı 4 saatten az sürmüyor, 24 saatten uzun sürdüğünde farklı migren tipleri söz konusu olabiliyor. Migren tanısını filmle ya da çeşitli incelemelerle koymuyoruz. Bu özelliklere uyup uymamasıyla karar veriyoruz. Migrene ilişkin kriterlerin içinde 3 ay boyunca ya da 3 aydan daha fazla bir süre tekrarlayıcı, zonklayıcı, basınçlı olarak nitelendirdiğimiz baş ağrılarını yaşamak gerekiyor.
     Bu ağrıların nedenleri nelerdir?
     Bu migren, hakkında çok araştırılan bir konudur. Migren ağrılarında, kafatasıyla beyin arasındaki damarların ve bunlarla ilgili sinirlerin düzensiz iletişiminden kaynaklandığını düşünürüz. Bazen bu ağrıların genetik zeminleri olabiliyor. Kişide ailesel migren görülebiliyor. Aslında ağrıya neden olan şey bu düzensiz uyarılardan dolayı ortaya çıkan ve bazı ağrı oluşturan kimyasal maddeler, moleküler değişikliklerdir.
     Tetikleyici faktörler nelerdir?
     Kahveden çaydan olur denilir, ancak bunlar kesin nedenler değildir. Bireysel farklılıklar görülmesine karşın birçok migren hastasında günlük yaşantıda sık alınan kafein içeren yiyecekler, bira, şarap gibi mayalı içecekler, beyaz peynir, çok sayıda yiyecekler tetikleyici faktörler olarak görülüyor. Eğer migrenli birey ağrılarını tetiklediğine emin olduğu birtakım yiyecek, içecek ya da gıda maddeleri saptamışsa ya kendisi bundan uzak durmayı öğreniyor ya da bunlardan uzak durduğunda ağrısı azalıyor.
     Kadınlarda niye sık görülüyor?
     Bilimsel araştırmalar hem Türkiye hem de dünyada kadınlarda, özellikle üretken dönemde migrenin erkeklere oranla 1,5-2 kat daha sık görüldüğünü gösteriyor. Bunun kesin nedeni bilinmiyor.
     İnsanların yaşamını nasıl etkiliyor?
     Migren öyle bir ağrıdır ki kişi sadece baş ağrısını yaşamaz. Ruhsal durumu değişir, daha sinirli gergin olabilir, ağrının şiddetinden dolayı günlük aktivitelerini yapmakta zorlanır. Eğer öğrenciyse dersleri izlemesi mümkün olmaz. Çalışan biriyse işinde performansı düşer. Baş ağrısı yoğun olan biri etrafa gülücükler dağıtamaz. Kişinin kendisi kadar işi ve çevresi de bu tip ağrıdan dolaylı olarak etkilenmiş olur. Bu boyutuyla migrene, sosyal sorunlara neden olan bir hastalıktır diyebiliriz.
     Migren ataklarında ne oluyor, kişi ne yaşıyor?
     Migren hastasında baş ağrıları ataklar tarzında gelir. Bu ataklarda önce hafif başlayan, hızlı bir şekilde şiddetlenen tahammül edilemez derecelere ulaşan bir baş ağrısı yaşanır. Bazı migren tiplerinde ağrıya bulantı, kusma gibi rahatsız edici diğer belirtiler eşlik edebilir. Kişiler ışıktan, gürültüden, olağandışı bir rahatsızlık duyabilir.
     Tedavide neler yapılıyor?
     Günümüzde “triptan” etken maddeli ilaçlarla atakların çoğu başarıyla tedavi edilebiliyor. Bu tip ilaçları sadece atak, ağrı başlangıç döneminde kullanmak gerekiyor, her gün alınamıyor. Çok sık atak yaşayan hastalarda önleyici tedaviden söz edilebilir. Hastada ağrının seyrek olmasını ve şiddetinin daha az olmasını sağlamaya yönelik önleyici tedavi yapılabiliyor. Sinir blok tedavileri ve botoks uygulamaları da tedaviler arasında yer alıyor. Kişiyi ilacın dışında stres yaratan durumlardan olabildiğince arındırmaya çalışmak; düzenli olarak yaşına, sosyal durumuna uygun sporlar yapmasını özendirmek de tedavinin bir başka boyutu oluyor. Ayrıca hastalara yardımcı tedavi olarak migreni önleyici ilaçları belirleyip, altı aydan bir yıla kadar olan bir sürede düzenli olarak ve kontrollü bir şekilde kullanmak da etkili oluyor.

(Nöroloji ve Algoloji Uzmanı Doç.Dr. Ali Kemal Erdemoğlu)

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir