İstihbarat Notları (Tarihsel Süreçte Türk Dış Politikası-3)
İstihbarat Notları (Tarihsel Süreçte Türk Dış Politikası-3)

İstihbarat Notları (Tarihsel Süreçte Türk Dış Politikası-3)

     Doğu Sorunu ve Osmanlı Diplomasisi:
     1789 Fransız İhtilali sonrasında toplanan 1814-1815 tarihli Viyana Kongresi, eski düzeni korumayı hedefliyordu.
     Milliyetçiliğe karşı dönemin büyük güçleri (Rusya, Avusturya, İngiltere, Fransa, Prusya); aralarında rekabet olmasına rağmen, güç dengesi korunarak birlikte varlık sergiliyorlar.
     Avrupa Uyumu (Concert of Europe):
* Bir süre sonra «uyum diplomasisi» terk edilerek, «çatışma diplomasisi» başladı.
* Kırım Savaşı.
* Doğu Sorunu’nun da başlangıç noktası.
* Osmanlı’nın zayıflamasıyla birlikte Batı ile diplomatik ilişki arayışı ve Avrupa güç dengesinin bir parçası olma durumunu beraberinde getirdi.
* Çünkü dış yardıma ihtiyaç vardı.
* Yardım karşılığında istekler: 1989 Tanzimat, 1856 Islahat.
* Islahat sonrası baskılar artıyor.
* Reformlar üzerinden Osmanlı devletinin iç işlerine karışma.
* Dolayısıyla Batı ülkelerinin Osmanlı toprakları üzerinde kontrol sağlama isteği ve bu yönde yürüttükleri diplomasi «Doğu Sorunu» olarak adlandırılır.
     Doğu Sorununu şekillendiren üç unsur:
* Osmanlı’nın artan güçsüzlüğü
* Balkanlarda Hıristiyan halkların ayaklanmaları ve bağımsızlık isteği
* İkisinin büyük güçlerin politikalarına etkisi, ayaklanmalara müdahale.

(Gelecek yazı: Tarihsel Süreçte Türk Dış Politikası-4)

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir