İstihbarat Notları (ABD Siyasi Tarihi-3)

İ

     Batı’ya Genişleme
* ABD’nin bağımsızlığını kazandığı andaki toprakları, Atlas Okyanusu kıyısındaki bir alandan oluşuyordu. Batısındaki topraklar Fransa’ya aitti.
* ABD’nin 3. başkanı Thomas Jefferson bu toprakların ABD için gelecekteki önemini anlamıştı.  Napolyon’a  yönetimine bu toprakları para karşılığı ABD’ye satma teklifini getirdi.
* 2.147.000 km2’lik bu alan, 1803 yılında 78 milyon Fransız Frangı (15 milyon) karşılığında ABD’ye satıldı. Satın alınan Louisiana toprakları günümüzde  ABD’nin 15 eyaletini kapsamaktadır.
* Satış ABD topraklarının iki kat büyümesine, ülkenin maddi ve stratejik açıdan büyük ölçüde güçlenmesine, batıya ve doğuya yayılma konusunda güçlü bir eğilimin doğmasına ve federal yapının sağlamlaşmasına yol açmıştır.
* Günümüzde ABD topraklarının % 23’üne karşılık gelmektedir.
* 1823’de Başkan Monroe, «Monroe Doktrini»’ni ilan ederek Avrupa ülkelerinin Amerika kıtasına müdahale etmelerini yasaklamıştır.
* Bir sonraki Başkan Jackson,  Missisipi Nehri’nin doğusunda kalan yerlilerin yurtlarından çıkarılarak batıdaki yerli topraklarına göç ettirilmesini amaçlayan YERLİ İSKAN YASASINI (KIZILDERİLİ İSKAN YASASI) imzaladı.
* Gözyaşı yolu olarak tarihe geçen bu zorunlu göç sırasında,  Cherokee ve Choctaw’ların dörtte biri yaşamını yitirdi. Cherokee dilinde bu olaya Nunna daul Tsuny (Gözyaşı Döktüğümüz Yol) adı verildi.
* Başkan Andrew  Jackson döneminde bölgeye  birlikler gönderilerek, batıya sevk edilmeden önce 17.000 Cherokee kamplarda toplanmıştır. Ölümlerin çoğu, salgın hastalıktan dolayı bu kamplarda meydana gelmiştir.
     Meksika Savaşı (1846-1848)
* ABD’nin 1845’te Teksas’ı ilhakı nedeniyle çıkan savaş (1846-1848) sonunda imzalanan anlaşma ile bugünkü New Mexico, Nevada , Arizona ve Kaliforniya eyaletlerinin 15 milyon dolar karşılığında ABD’ye bırakılması kabul edildi.
     Kazanılan Diğer Topraklar
* 1848 yılında Kaliforniya’da altın olduğu söylentisi üzerine pek çok Amerikalı buraya göç etti. «Altına Hücum» adı verilen bu göç olayı sonunda ABD’nin sınırları Pasifik Okyanusuna kadar genişledi.
* Alaska topraklarını Rus İmparatorluğu’ndan 1867’de 7,2 milyon dolara satın aldı. Alınan toprakların toplam büyüklüğü 1.518.800 km²’dir.
* 1898’de de Hawai işgal edilerek ABD topraklarına katıldı.
* Böylece ABD günümüzdeki sınırlarına neredeyse ulaşmış oldu. 

(Gelecek yazı: İstihbarat Notları (ABD Siyasi Tarihi-4)

Yazar hakkında

Yorum Ekle

Yazan: Yılmaz