Ne Arap’ın Yüzü… (47)

N

     ARAPLARDA SINIF SİSTEMİ (3)
     Arap toplumunda batı kültürünü benimsemek, üst tabakada yer alan yabancı yöneticilerce ilişkiler kurmak, diğer tabakalara nazaran sosyal bir avantaj anlamına geliyordu. Zaten üst tabaka, batının parlak ve zengin görünüşüne ilk kapılanlardı. Maddi durumları, batılılarla temas ve ilişki kurmalarını kolaylaştırıyordu. Batı kültürünü kapmış üst sınıfın oluşmasıyla birlikte, Arap toplumundaki diğer sınıflar da batı tarzında bir yaşantıya adapte olmaya zorlanmıştır. Böylelikle, alt sınıfta yer alan Araplar, üst sınıfı oluşturan Araplarla aynı kaderi paylaştıklarını sanmışlar, ama örneğin; fellahlar ve Bedevilerden batılılaşma hevesine kapılanlar, millî kimliklerinden sıyrılmalarını müteakip tanınmaz hale gelmişlerdir.
    Arap ekonomik hayatına batı teknolojisinin girişiyle birlikte, Arap toplumunun sınıfsal yapılanmasında da önemli değişiklikler oldu. Örneğin; üst ve alt sınıflar arasındaki mesafe daha da açıldı. Kent proletaryası yaratıldı. Toplumun belirli bir kısmıyla, yeni bir orta tabaka oluşturuldu. Bu değişikliklerden en çok zarar gören de üst sınıf oldu. Batı yaşantısının cazibesi, millî kültürlerinin ve tarihi miraslarının yok edilmesini sağladı.
     Üst sınıf batılılaşınca, hâlâ geleneksel kültürde inat eden alt sınıfa geri kalmış ve ilkel gözüyle bakıldı.
     Alt sınıf, kendisini kontrol eden üst sınıfla arasındaki açıklığın daha da büyümesine değişik tepkiler gösterdi. Zenginlerin gelişi güzel harcama ve israfına karşı, geleneksel husumet hisleriyle dolu olan alt tabaka, geleneklerine ters düşen batılı âdetlerine karşı daha da dirençli hale geldi. Diğer taraftan, karşı koyulamayan batı tarzı kültürün çekiciliği, fakir halk için zaten ulaşılamaz bir noktadaydı. Boşa çıkan ulaşma çabaları, Ortadoğu’daki Arap toplumu arasında zçeşitli illegal hareketlerin gelişmesine neden oldu.
     Müslüman Kardeşler Örgütü, bunun güzel bir örneğidir. “Bölmek, yönetmek ve yok etmek” prensibiyle yüzyıllarca dünyanın muhtelif bölgelerini sömüren İngiltere, Arap dünyasında da, batı etkisinin yarattığı halk tabakaları arasındaki bu uyuşmazlıktan, yine halkın geleneklerini istismar ederek faydalanma yoluna gitmiş ve kanlı bir terör örgütü görünümünü veren Müslüman Kardeşler Örgütü’nün kurulmasına yardımcı olmuştur. Bu örgüt kanalıyla İngiltere, batılılaşma ve dolayısıyla kalkınma eğilimi gösteren Ortadoğu ülkelerinin gelişmesine yavaşlatmayı ve geleneksel Arap yaşantısının devamını sağlamayı hedef almıştır. Bu amaçla yapılan çalışmalar sonucu; batıya dönük üst tabakayla, geleneklerine sadık alt ve orta tabaka arasında, uyuşmazlık, birbirine karşı kıskançlık ve çekemezlik hislerinin belirmesi ve halk kitlelerinin bölünmesi sağlanmıştır.

Yazar hakkında

Yorum Ekle

Yazan: Yılmaz