KategoriBunları Biliyor musunuz?

Tarihin Bilinmeyenleri (Kahve Muhabbeti)

     Saat sabahın altısı ve çapaklanmış gözlerinizle yatağınızdan sürünerek kalkarken aklınızdaki en acil soru; sabah içtiğim kahvemin kökeni neresi? Tamam, belki öyle değildir. Ama biz yine de anlatacağız.      Uzun zaman önce insanlar birbirlerine kahvenin kökeni hakkında söylenceler anlatırlardı.      Birinci Hikâye: Antik bir Etiyopya efsanesine göre, Kaldi adlı bir keçi çobanı hayvanlarını...

Sigara Hakkında Her Şey-4 (Tütünün Tarihçesi)

     Amerika’da, Meksika’nın Yucatan yarımadasında yaşayan Maya’lara ait tarihî taşlar üzerindeki resimlerde ve Kuzey Ohio bölgesindeki höyüklerdeki eserlerde tütünün kullanılma şekillerine ve pipo resimlerine sık sık rastlanmaktadır. Kristof Kolomb ve arkadaşları San Salvador adasına ayak bastığı zaman, ada yerlilerinin ağız ve burunlarından dumanların çıktığını görmüşler ve bu dumanların da...

Tarihin Bilinmeyenleri (Tanınmaya Değer On Yunan Filozofu)

     Üniversitenizin Felsefe Bölümü’nde havadan sudan konuşmaya çalışıyorsunuz. Paniğe kapılmayın: Birazdan öğreneceklerinizle, kitap kurdu arkadaşınızı Yunan filozofları hakkındaki bilginizle şaşırtabilirsiniz. Hızlı ve kolay, hem kimsenin bu bilgileri nereden edindiğinizi bilmesi gerekmiyor. Hazır mısınız? Hadi bakalım.      Thales: Çoğu felsefeci tarafından ‘İlk Filozof’ (yaklaşık MÖ 625...

Sigara Hakkında Her Şey-3 (Sahte Zevk)

     Yine çok yorucu bir gündü ve kendini evin içine atıp bir an önce dinlenmek istiyordu. Yoğun trafikten kurtulup evinin olduğu sokağa girince rahatladı ve içine bir mutluluk doldu. Kapıdan içeri girer girmez koltuğuna oturdu ve bir sigara yaktı…      Bu okuduğunuz paragraf bir romandan, bir film repliğinden olabilir ama her ne olursa olsun paragrafın sonundaki olay günümüzde maalesef...

Tarihin Bilinmeyenleri (Papa Bir Kadındı)

     Papa Bir Kadındı      Dokuzuncu yüzyıl Papası VIII. John, parlak, nazik, müziğe yetenekli biriydi ve kadındı. En azından bazı tarihçilere göre böyle. Diğerleri ise bunun tamamen efsane olduğunu söylüyor.      Kadın papa hikâyesinin çeşitli versiyonları varsa da size en bilinenini aktarıyoruz. Joan ya da Jeanne adlı bir İngiliz kadın eğitim alamaması gerçeğine sinirlendi. O zamanlar, kitabî...

Tarihin Bilinmeyenleri (Hijyen Tarihinin Kirli Sırları)

     Tuvaletteki Adam      Yüzyıllar boyu insanlar hayattaki en hassas sorunlardan birine farklı çözümler bulmaya çalıştılar; insan dışkısının yok edilmesi. Çoğu tarih kitabında bulamayacağınız gerçekleri gün yüzüne çıkardık.      Antik bir Mısır evi kazılırken arkeologlar oturulmaya müsait bir klozet buldular. Kireç taşından yapılan klozet sıcak Mısır havasında serinlik de veriyordu. Konforlu da...

Guınness’in Unutulan Rekorları (6)

     Alkollü içkilerin sertliği derece cinsinden ifade edilir. Yurdumuzda da kullanılan sisteme göre derece, 150C’deki içkinin oylumunda alkolün gerçek yüzdesini belirtir. ABD’de bu yüzdenin iki katı esas alınır.      En Sert İçki      Bağımsızlık yıllarında (1918-1940) Estonya Tekel İdaresi’nce piyasaya çıkartılan patates alkolü 98 dereceydi ve bilindiği gibi saf alkol 100 derecedir.      Sadece...

O Kadar…

* O kadar ateşli bir kadındı ki, beraber yatağa girdiği yeni tıraş olmuş erkeklerin, yataktan kalktıktan sonra bir karış sakalı oluyordu!  * O kadar geçimsizdi ki, gölgesi bile onu beş adım geriden izliyordu! * O kadar sığ bir denizdi ki, memleketin en kısa boylu adamı denize girdiği zaman dizlerine kadar ancak geliyordu! * O kadar canlı bir kardan adam yapmışlardı ki, onu kürekle yıkan adam...

Sigara Hakkında Her Şey-2 (Sigara)

     İster siz isterse bir tanıdığınız olsun, sigarayı bırakmadan önce bazı hazırlıkların yapılması gereklidir. Neden sigara içmek istediğinizi ve son sigaranızı içtikten sonra sigarayı bırakmanız nedeniyle ortaya çıkacak sorunlarla baş edebilmek için neler yapmak gerektiğini bilmeniz, sigarayı temelli bırakan bir kişi olmanızı kolaylaştıracaktır.      Neden Sigara İçeriz?      Birçoğumuzun...

Tarihin Bilinmeyenleri (Papa Hikâyeleri)

     Papa Hikâyeleri, insanüstü papalar hakkında pek bilinmeyen hikâyelerdir:      Üç Tane Oluverdiler      Geleneksel olarak papalık Roma’dadır, ama 13O9’da Papa V. Clement papalığı Fransız şehri Avignon’a taşıdı. Papa XI. Gregory 1377’de Roma’ya dönene kadar orada kaldı. Fransa bundan hoşnut kalmayıp, kendi papasını seçti. Bu da Büyük Hizipleşmeyi başlattı.     ...

Sigara Hakkında Her Şey-1 (Sigaranın Tarihçesi)

     Sigaranın, Avrupalı kâşiflerin Kuzey Amerika’ya gidip, oranın yerli halkıyla barış çubuğu tüttürmesine kadar uzanan çok eski bir tarihçesi var. Sizlere ilk olarak burada, tütünün kronolojik tarihçesini sunuyoruz:      1492’den önce; Amerika kıtasının yerlileri tedavi ve dinî amaçlarla tütün üretimi yapıyorlardı.      1492: Kristof Kolomp Amerika’ya adım attı. Avrupa’ya döndüğünde yanında bu...

Tarihin Bilinmeyenleri (Takma Diş Mevzuları)

Takma Diş Mevzuları      Takma dişin tuhaf hikâyesini birlikte çiğneyelim bakalım.      İster birini ısırmak isteyin, ister akşam yemeğinizi dişlemek, sahte bile olsalar dişlere ihtiyacınız var demektir. Takma dişler, tek dişler, tam damak veya ara köprüler, hepsinin geçmişi 2.000 yıl öncesine, Etrüskler’e kadar dayanır. MÖ 700’lerde su aygırı veya balina dişleri, ustaca yapılmış...

Tarihin Bilinmeyenleri (Gerçek Cesur Yürek)

     Gerçek Cesur Yürek      Film meraklıları Mel Gibson’un Braveheart’ta (Cesuryürek) büyük bir başarıyla canlandırdığı İskoç asilerinin lideri William Wallace’ı hiç unutmayacaktır. Ama Hollywood efsaneyi kurtarana kadar, Wallace İskoçya’da neredeyse unutulmuştu.      1995 tarihli Cesuryürek filminin yapımcısı Randall Wallace araştırma için İskoçya’dayken...

Hitler Serserisi

     Beş parasız bir Avusturyalı. 1930’lar ve 40’larda Batı dünyasında büyük tahribata neden olan Adolf Hitler, kariyerine bir berduş olarak başladı. 16 yaşından 25’ine kadar tam bir serseriydi.      Hitler’in ailesi, babası gibi devlet memuru olmasını istemişti ama onun başka planları vardı. Büyük bir sanatçı olacağına inanıyordu, bu yüzden talihini denemek için...

Guınness’in Unutulan Rekorları (5)

     En Fazla Hap Yutma      Malawi’li C.H.A. Kilner (doğumu 1926), geçirdiği başarılı bir pankreas ameliyatından sonra, 9 Haziran 1967-1 Ocak 1981 tarihleri arasında 359.061 adet hap yutarak bu alanda rekor sahibi olmuştur.      En Çok Enjeksiyon      Yeni Zelandalı şeker hastası Bayan Evelyn Ruth Winder, 1981’e dek 50 yıl boyunca kendine tahminen 54.190 insülin iğnesi yapmıştır.      En Çok...

Tarihin Bilinmeyenleri (Mırıl Mırıl)

     Mırıl Mırıl      İnsanlar okumaya ilk başladıklarında, çoğu, yüksek sesle telaffuz etmedikçe kelimeleri anlayamazlardı. Bunun ne kadar kısa zaman önce değiştiğini bilseniz şaşardınız.      İnsanlık tarihinin büyük kısmı boyunca, bilinen her şeyi nesilden nesile hikâye anlatıcılar aktarmıştır. Uyak ve ritm hatırlamayı kolaylaştırır, bu yüzden hikâyeler çoğunlukla şiir ya da şarkı halinde...

Tarihin Bilinmeyenleri (Kovboylar mı?)

     Güneşin kavurduğu ciltleriyle eyerlerinin üzerinde dimdik duran kovboylar erkekliğin timsalidirler. Bazen, güneş battıktan sonra, tüm yorgunluklarına rağmen dans etmeyi sevdiklerini söylesek?      Haftalar, aylar boyunca at üstünde gezip, inek bokundan yakılmış ateşin üzerinde pişmiş fasulye ve bisküvi yiyip, işçi yatakhanelerinde veya yerde uyuduktan sonra bir kovboy biraz eğlenmeye...

Tarihin Bilinmeyenleri (Moğollar)

     Moğol Sürüsü      Moğollarla diğer kavimler arasındaki fark, onların uğradıkları her şehir, kasaba ve köyde bir iz bırakmış olmalarıdır.      Diğer bahse değer işgalci ordular, sizin zavallı, küçük, fare deliği köyünüze aldırmazlardı bile. Onlar için sadece yoldaki, evet, diyelim ki Rusya yolundaki tümseklerden biri olurdu. Onları yedirip içirip gönderebilir ve yine de zamanında hasadınızı...

Tarihin Bilinmeyenleri (İlerlemenin Kokusu)

     Konu,” Ölüme neden olmayan silah geliştirilmesi” olarak adlandırılıyor ama siz, ABD ordusunun İkinci Dünya Savaşı’ndan beri ciddi bir bomba araştırması içinde olduğunu söyleyebilirsiniz. İşte size yirmi birinci yüzyıl için koku bombası yapma uğraşının pis kokan hikâyesi.      Yurtsever savaş şarkıları ve filmler bir yana, gerçek savaş kan, bağırsaklar ve ölümün çeşitli...

Tarihin Bilinmeyenleri (Olimpiyatlardaki Çıplaklık)

     Olimpiyat Teşhiri      Atletlerin madalya yerine oyun aşkıyla çabaladıkları, sportmenliğin gözde olduğu antik Olimpiyatlara dönebilmeyi diliyorsanız… Maalesef hayalleriniz yıkılacak.      İlk Olimpiyat Oyunları M.Ö. 776 yılında yapıldı ama gerçek başlangıcı mitolojide yatar. Efsaneye göre Herakles (Romalılar’da Herkül) Olimpia adındaki kutsal bir Yunan ovasında bir yarış kazandı...

Guınness’in Unutulan Rekorları (4)

     Yutma      Bilinen en kötü yabancı madde yutma vakası, hafif bir karın ağrısından şikayetçi olan 42 yaşındaki akıl hastası Bayan H’nindir. 1927 yılının Haziran ayında, Kanada’daki Ontario Hastanesi’nde yapılan ameliyatta bu kadının karnından 947’si kıvrılmış iğne olmak üzere 2533 cisim çıkarılmıştır.      İnsan karnından çıkarılan en ağır cisim ise 30 Mart 1895’de, İngiltere’de South Devon...

Tarihin Bilinmeyenleri (İyi Bir Basketbol Takımı Nasıl Harcandı?)

     Prusya kralı kısa boy kompleksinin üstesinden nasıl geldi?      I. Frederick William görülesi bir tip olmalı. Prusya kralı olarak “Avrupa’nın matkap ustası” adıyla tanınan psikopat, çok kısa boyluydu. Bel genişliği 255 santim olup 126 kiloydu. Bir tereyağı topağına benziyordu. Patlak gözleri, morumsu ten rengi ve katil tavırları yetmezmiş gibi bir de yüzünü domuz...

Tarihin Bilinmeyenleri (Napolyon Ne Kadar Kısaydı?)

     Napolyon Ne Kadar Kısaydı?      Herkes Napolyon Bonaparte hakkında en azından iki şey bilir. Birincisi Waterloo’da başına gelenler, ikincisi ise kısa boylu olduğu… Gerçekten ne kadar kısaydı acaba?      Fransa İmparatoru Napolyon Bonaparte, ayakkabısız olarak 5 ayak 6,5 inç, yani 1 metre 68,9 santimdi. Bugünün standartlarına göre kısa olsa da o günün standartlarına ve kendi...

Guinness’in Unutulan Rekorları (3)

     Kalp durması      20 yaşındaki Kanadalı Bayan Jean Jawbone’un kalbi 19 Ocak 1977’de, 26 kişilik bir ekip tarafından karın zarı dializi uygulanarak durdurulduktan tam 3 saat 32 dakika sonra yeniden çalıştırılmıştır.      1974 Şubat ayında, Norveç’te Nitselv Irmağı’ndaki buzlardan düşen 5 yaşındaki Vegard Slettmoen 40 dakika sonra 2,5 metre aşağıda bulunmuş ve kaldırıldığı Akerhaus Merkez...

Tarihin Bilinmeyenleri (Makyajın Ölümcül Etkileri)

     Bugün etrafımız en yeni kıyafetler ve makyaj malzemeleri için iflas etme riskini göze alan cesur kadınlarla dolu. Ama cesaretleri tarihte güzellik için hayatlarını feda eden kadınlarınkinin yanında hiç kalır.      Kar beyazı bir cilt, on altıncı yüzyılın moda meraklısı kadınları için asalet, zenginlik ve zarafet simgesiydi. Gözleri tıpkı Kraliçe Elizabeth’inkiler gibi parlak, dudakları...

Kiminin Parası…

     1803 YILINDA, Amerikan hükümetinin, Louisiana topraklarını satın almak için –ki bu, yaklaşık 2 milyon km2’lik bir alandı–  Fransa İmparatoru Napolyon Bonapart’a ödediği para tam 15 milyon dolardı. Louisiana bölgesinin topraklarının km2’sinin değeri 7 dolara gelmişti. O tarihlerde ABD’de bir tarım işçisi ayda ortalama 7 dolar ücret alıyordu.      1951 yılında Amerikalı işadamı Roger L...

Tarihin Bilinmeyenleri (İlk Süper Star)

     Kızlar viyolonistlerden hoşlanır. En azından Niccolo Paganini ünlüyken öyleydi.      Niccolo Paganini dünyanın en iyi viyolonisti olarak adlandırılabilecek kadar yetenekli bir virtüözdü. Hayranları ona tapardı. Ama Paganini şöhretin karanlık yanlarının kurbanı oldu; cinsel taciz, aşırılıklar ve şeytanla arkadaşlık dedikoduları vs.      Olağanüstü Genç      1800’lerin başlarında...

Guınness’in Unutulan Rekorları (2)

     Fındık Gözleme      Peter Dowdeswell, 15,2 cm. çapında, yağlanmış ve şurupla ıslatılmış 62 adet gözlemeyi, 9 Şubat 1977’de, 6 dakika 58,5 saniyede yemiştir.      Hamburger      Alan Peterson, 8 Şubat 1979’da, ABD-Longview’de, her biri 100 gramdan toplam 2,07 kg. köfteli hamburgeri, ekmekleriyle birlikte 30 dakikada yemiştir.      Karides      Yine Peter Dowdeswell, 25 Mayıs 1978’de, 1 kilo...

Tarihin Bilinmeyenleri (Gerçek Kont Drakula)

     Gerçek Kont Drakula      O aslında kont değil bir prensti. Transilvanya’da da yaşamadı, sadece orada doğdu. Gecelerini tabutunda geçirmiyordu ama yine de oldukça korkutucu bir adamdı. Ona “Kazıklı Voyvoda” derlerdi. Çünkü, nasıl desek… İnsanları kazığa geçirmeyi pek severdi.      Bram Stoker, kitabının adını Romence ‘vampir’ anlamına gelen “Wampyr” koyacaktı, ama...

Tarihin Bilinmeyenleri (Tarih Değiştiren Sivrisinekler)

     Küçük olabilirler ama çok güçlüler. Sivrisinekler en başından beri insanlık tarihini istedikleri gibi değiştiriyorlar? Nasıl mı?      M.Ö. 1.600.000 Afrika: Atalarımız dik pozisyonda ilk adımlarını atıyorlar ve işte; sivrisinekler sayesinde sıtmaya yakalandılar bile.      M.Ö. 500 Hindistan: Brahman rahibi Susruta, sivrisineklerin sıtmadan sorumlu oldukları sonucuna vardı. Gelecek 2.400 yıl...